به دوستان خود بگویید!
Share

شبکه های اجتماعی

5,001دوستداردوست شو
97دنبال کنندهدنبال کن
297دنبال کنندهدنبال کن
265مشترکمشترک شو

مقاله‌ها

ژورنالها

 

مطالعه‌ی موردي: بيمارستان بهمن تهران   

چکیده: 

هدف اصلی این تحقیق پاسخ به این پرسش است که آیا جنسیت با فساد اداری رابطه‏ای دارد یا خیر؟ به بیان دیگر آیا ادراکات، تجربیات و نگرش‏های زنان نسبت به فساد  متفاوت از مردان است، و آیا زنان کمتر از مردان به فساد گرایش دارند و از سوی دیگر بیشتر از مردان نسبت به فساد واکنش نشان می‏دهند یا خیر؟ معدود مطالعاتی که در دنیا رابطه‌ی جنسیت و فساد را مطالعه کرده‏اند، به نتایج متفاوتی دست یافته‏اند، که جمع بندی در این زمینه را با مشکل مواجه می‏کند، و نمی‏توان با قاطعیت نتیجه گرفت که زنان فی‌نفسه به دلیل زن بودنشان از مردان سالم‏تر بوده و کمتر درگیر فساد می‌شوند. در این تحقیق ضمن مرور ادبیات موجود در این زمینه، تلاش خواهد شد که رابطه‌ی جنسیت با فساد از ابعاد مختلف مورد بررسی قرار گیرد. این مطالعه با استفاده از تکنیک پرسشنامه انجام شده است. جامعه آماری این مطالعه کارکنان شاغل در بیمارستان بهمن شهر تهران بوده است. تعداد نمونه مورد بررسی 302 نفر بوده که 52% زن و 48% مرد بودند. یافته‌های  حاصله در اکثر متغیرهای مورد مطالعه، تفاوت معناداری را بین ادراکات زن و مرد نشان نمی‌دهد، اما بین نگرش‏ها، تجربیات و واکنش‌های زنان و مردان تفاوت‏های مهمی به چشم می‏خورد. 

واژه‌هاي كليدي: جنسیت، فساد اداری، ادراک فساد، تجربه فساد، نگرش به فساد، واکنش نسبت به فساد  

مقدمه و طرح مسأله 

  فساد اداري، پديده‌ي تلخ و اجتناب‌ناپذيري است كه همه‌ي كشورهاي توسعه يافته و يا در حال توسعه درگير آن هستند و بيشترين آسيب اين پديده متوجه‌ي نظام اداري كشورهاست. سلامت و يا فساد نظام اداري كه مجري سياست‌ها و برنامه‌هاي دولت‌هاست،  موجب پيشرفت يا عقب‌ماندگي كشورهاست. اثرات مخرب فساد1 در عرصه‌هاي گوناگون فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي جامعه باعث شده که مبارزه با آن در سطح ملي و بين‌المللي از سوي دولت‌ها، سازمان‌هاي بين‌المللي و نهادهاي غيردولتي صورت گيرد. همه‌ي اين‌ها نشان‌دهنده‌ی ضرورت شناخت دلايل ايجاد و مبارزه با اين معضل اجتماعي است(عابدی جعفری و همکاران، 2:1391). 

آمارهاي ملي و ‌مخصوصا بين‌المللي مانند سازمان شفافیت بین‌الملل2 و بانک جهانی3  مؤيد اين موضوع است كه کشور ایران رتبه مناسبی در زمينه فساد ندارد، اين موضوع نشان‌دهنده آن است كه بايد اقدامات و استراتژي‌هاي کلان برای مبارزه با فساد انجام گيرد(عابدی جعفری وهمکاران، 1390). 

در تحقیقي میدانی كه برای اندازه گیری ادراک فساد از نظر مردم صورت گرفته، یافته های جدول 1 به دست آمده است. به طور كلي 2 درصد از پاسخگویان معتقد بودند که درکشور ما فساد مالی وجود ندارد، 98 درصد بقیه وجود فساد را به اندازه‌ها درسطوح مختلف تائید کردند(رفیع پور، 1386).  

جدول ١: میزان فساد در نظام مالی کشور 

در کشور ما اصلا فساد مالی وجود ندارد  2% 
فساد مالی در بین  بعضی از کارمندان فقیر وجود دارد  5.4% 
فساد مالی در بین رده متوسط مدیران وجود دارد  8.1% 
فساد مالی در بین رده بالای مسئولین کشور وجود دارد  9.5% 
فساد مالی در همه سطوح وجود دارد  75% 

  

در تحقیق دیگری که توسط عابدی جعفری و همکاران انجام شده 100% پاسخ گویان معتقد بودند که در نظام مالی و اقتصادی کشور فساد وجود دارد ( عابدی جعفری و همکاران، 1391). 

جدول ٢: میزان فساد در نظام مالی و اقتصادی کشور 

فساد در نظام مالی و اقتصادی کشور چقدر رواج دارد؟ 
خیلی زیاد  زیاد  متوسط  کم  خیلی کم  هیچ 
42.5%  36.4%  17.1%  3.8%  0.2%  0% 

 

آمارهای سازمان‌های بین‌المللی نیز وضعیت فساد درایران را نگران کننده گزارش می کنند. براساس یافته‌های سازمان شفافیت بین‌الملل نمره‌ی شاخص ادراک فساد ایران ظرف سال‌های 2003 تا 2009 از 3 به 1.8در مقیاس 10 تنزل یافته و رتبه کشور از ردیف 78 بین 133 کشور به ردیف 168 بین 180 کشور تنزل یافته است. جدول 1-2 روند نمره ورتبه ایران را در 14 سال متوالی نشان می دهد.  

جدول ٣: نمره و رتبه ایران از نظر4 CPI 

سال  نمره  CPIایران  رتبه ایران  تعداد کشور ها 
2003  3  78  133 
2004  2.9  87  147 
2005  2.9  88  159 
2006  2.7  106  163 
2007  2.5  131  180 
2008  2.3  141  180 
2009  1.8  168  180 
2010  2.2  146  182 
2011  2.7  120  182 
2012  2.8  133  176 
2013  2.5  144  177 
2014  2.6  136  175 
2015  2.7  130  167 
2016  2.9  131  176 

 

      دردنیا مطالعات زیادی در حوزه‌‌ی زنان انجام شده است. امّا  در ارتباط با جنسیت و فساد اداری مطالعات محدود بوده،که از آن جمله می توان به مقالات  دلار5 (1999)، سوامی6(2000)، بانک جهانی (2001)، گوئتز7(2004)، چونگ8(2006)، تارگلر9(2006)، آلاتاس10(2008) و وانگرود11(2010) اشاره کرد. 

تنها تحقیقی که  در ایران درباره‌ی جنسیت وفساد اداری مشاهده شد، مربوط به یک بررسی با عنوان مقایسه‌ی ادراکات، تجربیات و نگرش‏های کارکنان زن و مرد نسبت به فساد اداری است. روش انجام اين تحقيق پیمایش و تکنیک پرسشنامه است. جامعه آماری آن کارکنان شاغل در 17 دستگاه‏ خدمات دهنده عمومی در شهر تهران بوده است. تعداد نمونه مورد بررسی 534 نفر بوده که %45.5  زن و %54.5 مرد بودند. نتایج  نشان مي‌دهد كه بین اغلب متغيرهاي ادراک و نگرش‏ زنان و مردان کارمند نسبت به فساد تفاوت معناداري وجود ندارد، تنها در بعضي موارد تفاوت‏هایی مشاهده شده است. زنان بيشتر از مردان معتقد به تاثیر فساد بر عرصه‏های مختلف زندگی هستند، تجربه فسادشان کم‏تر از مردان است. همچنين آنان بيشتر از مردان باور دارند كه سازمان‏ها، نهادها، بخش‏ها و فعالیت‏ها آلوده به فسادند(عابدی جعفری وهمکاران، 1391). 

با توجه به توضیحات، این سوال مطرح می شود که آیا بین جنسیت و فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد؟ 

بررسی پیشینه‌ی پژوهشی باعث مي‌شود كه آثار جديدي توليد شوند. هنگامي كه پ‍ژوهشگر مي‌خواهد تحقيقي انجام دهد، تحقيقات ديگران را بررسي مي‌كند، نقاط قوت و ضعف‌شان را شناسايي مي‌كند؛ و با در نظر گرفتن شكاف تحقيقي و الهام گرفتن از پژوهش‌هاي قبلي آغاز به كار مي‌كند. بررسي پيشينه باعث مي‌شود كه محقق جنبه‌هاي مختلف تحقيق را بهتر بشناسد و چارچوب نظري مناسب براي تحقيق خود را پيدا كند(کیوی و کامپنهود12، 1375). جدولی که در زیر آمده 9 تحقیقی‌ست که در ارتباط با جنسیت و فساد انجام داده شده است:

  

تعریف متغیرهای تحقیق

جنسیت: به تفاوت‌هاي زيستي زن و مرد جنس مي‌گويند و جنسیت مقوله‌اي اجتماعی است كه رفتار اجتماعي زن و مرد را شامل مي‌شود. جنسيت به صورت ويژگي‌هاي روانی، اجتماعی و تعاملی ظاهر مي‌شود(گیدنز، 1373).

 ادراک فساد: سنجش مفاهیم علوم اجتماعی از جمله فساد، با مشکلات زیادی روبرو است. فساد پدیده‌ای است که به شکل پنهانی صورت می‌گیرد، و کسانی که مرتکب آن می‌شوند تمام سعی خود را مبنی بر پنهان نگه‌داشتن آن می‌کنند تا اثر و مدرکی از جرم خود به‌جا نگذارند. به همین سبب سنجش فساد به طور مستقیم تقریبا غیرممکن است، بنابراین برای سنجش آن باید از روش‌های غیرمستقیم استفاده شود. همانگونه که کافمن به درستی می‌گوید: «دیگر این تصور کلیشه‏ای که فساد قابل سنجش نیست، افسانه‏ای بیش نیست»(کافمن و همکاران، 18:2005).

سه روش برای سنجش فساد وجود دارد:

  • «پیمایش دیدگاه‏ها و نظرات شرکت‏ها، مقامات دولتی، شهروندان، متخصصان، و ناظران خارجی، و بخش خصوصی؛
  • روش‏های خرد که فساد را در سطح سازمان‏ها و با توجه به ویژگی‏های نهادی آن‏ها بررسی می‏کند؛ 
  • حسابرسی دقیق پروژه‏ها»(فاضلی، 48:1388). 

پیمایش ادراک فساد که براساس سنجش نظر مردم و گروه‌های گوناگون و بررسی نظرشان در مورد میزان فساد در ارگان‌ها یا بخش‌های دیگر جامعه است. یکی از ابزار سنجش فساد پرسشنامه است.  در سنجش ادراک فساد توسط مردم، فساد به ‌میانجی ادراک مورد سنجش قرار می‌گیرد(عابدی جعفری وهمکاران، 1391).

نگرش: آمادگی ذهنی و حسی که از تجربه فرد تشکیل شده است، و بر واکنش‌های افراد نسبت به پدیده‌هایی که به او مربوط می‌شود تاثیر دینامیک دارد(آلپورت، 1371).

ابعاد نگرش

 جزء‌ شناختي نگرش: روش‌هایی که فرد موضوع را درک می‌کند و باوری که به آن دارد.

جزء احساسي نگرش: مربوط به احساسات فرد در مورد موضوع نگرش است.

جزء‌رفتاري نگرش: فرد در برخود با موضوع مورد نظر چگونه رفتار خواهد کرد. این بعد را «وندر زندن» بعد «‌جزء‌ كوششي» می‌نامد. و تاکید آن روی سوگیری عمل است(وندر 98:2010).

تجربه فساد: در سنجش تجربه فساد در معرض فساد بودن مورد بررسی قرار می‌گیرد. برای مثال از افراد پرسیده می‏شود که در یک یا سه سال گذشته چند بار رشوه پرداخته‏اند یا از آن‏ها خواسته شده است تا رشوه بپردازند. نگرانی در این پیمایش این است که افراد موارد روبرو شدن با فساد را فراموش کنند و یا از ترس پاسخ ندهند. مزیت آن نسبت به سنجش ادراک فساد این است که به جای تصور وجود فساد میزان قربانی فساد شدن را می‌سنجد(عابدی جعفری وهمکاران، 1390).

واکنش نسبت به فساد: به احساس، گفتار و رفتاری که در برابر مسائل بیرونی از خود نشان می‌دهیم، واکنش می‌گویند(بهروان، 1389). واکنش نسبت به فساد با دو گروه سئوال مورد سنجش قرار می‌گیرد، عکس العمل درباره پیشنهاد فساد به خود فرد و عکس العملی که فرد درباره عمل فساد آمیز دیگران از خود نشان می‌دهد.

فرضیات تحقیق:

1- بین جنسیت و ادراک فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

1-1- بین جنسیت و ادراک عمومی فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

1-2- بین جنسیت و ادراک تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

1-3- بین جنسیت و ادراک میزان آلوده شدن نهادها و سازمان‌ها و … رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

2- بین جنسیت و نگرش به فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

2-1- بین جنسیت و میزان آگاهی و شناخت فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

2-2- بین جنسیت و ميزان انتظار فایده از کنش فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

2-3- بین جنسیت و ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه) رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

2-4- بین جنسیت و ميزان آمادگی برای کنش فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

3- بین جنسیت و ميزان حساسیت و واکنش به فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

4- بین جنسیت و میزان تجربه فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

4-1- بین جنسیت و ميزان تجربه فساد(در معرض فساد قرار گرفتن) رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

    • بینجنسیتوميزانرفتارفسادآمیزرابطه‌یمعناداروجوددارد.

روایی و پایایی پرسشنامه

      انتخاب ابزار مناسب برای اندازه‌گیری بخش مهمی از تحقیق است. داده‌های تحقیق توسط ابراز اندازه‌گیری به دست می‌آید و مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌گیرد(مومنی، 205: 1387). برای سنجش میزان مناسب بودن ابزار اندازه گیری این تحقیق(پرسشنامه)، لازم است دو مولفه سنجیده شود که عبارتند از: روایی و پایایی که در زیر به شرح آن خواهیم پرداخت.

الف) روایی(اعتبار) پرسشنامه:

پرسشنامه این تحقیق پس از بررسی‌ و مطالعه‌ی اولیه و مقایسه با پیشینه، در اختیار برخی از اساتید و خبرگان دانشگاهی قرار گرفت تا روایی آن تعیین شود. راویی برای تمامی سوالات طراحی شده قابل قبول بود. در نهایت پرسشنامه مزبور به تائید اساتید راهنما و مشاور رسید. در تعیین روایی پرسشنامه از روش روایی محتوایی استفاده شده است. روایی محتوایی پژوهشگر را مطمئن می‌کند که ابزار انتخاب شده، پرسش‌های مناسب برای اندازه گیری مفهوم مورد نظر را شامل می‌شود(اوما سکاران، 1391).

ب) پایایی پرسشنامه:

برای تعیین پایایی پرسشنامه این تحقیق از روش آلفای کرونباخ استفاده شده است.

تعداد کل نمونه آماری مطابق با محاسبات انجام گرفته برابر با 302 نفر است؛ که در نهایت 157 نفر از لایه اول(کارکنان زن)، و 145 نفر از لایه دوم(كاركنان مرد)، با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی به عنوان اعضای نمونه آماری انتخاب گردیدند.

يافتههاي پژوهش

در اين مطالعه اكثر پاسخ‌دهندگان مرد (52%) و 48%  زن هستند. با توجه به اطلاعات بدست آمده از پرسشنامه، بیشترین سن پاسخ دهندگان بین 30 تا 39 (39%)  و کمترین بیشتر از 60 سال (5%) می باشد. 24% افراد پاسخگو مجرد، 76% متاهل هستند. بیشترین پاسخ دهندگان پزشک(50%)  و هیچ کدام از پاسخ دهندگان ابتدایی و سیکل نیستند.

جدول5 : آماره های توصیفی متغیر های تحقیق

متغیرهای تحقیق تعداد حداقل حداکثر میانگین انحراف استاندارد واریانس
ميزان تاثیر فساد در عرصه‌های زندگی 302 4 15 11.58 2.139 4.576
ميزان آلوده شدن سازمان‌ها و نهادها و بخش‌ها 302 13 65 48.88 7.26 52.713
ادراک عمومی فساد 302 19 47 38.63 6.614 43.748
ميزان آگاهی و شناخت از پدیده فساد 302 0 3 1.85 1.09 1.188
ميزان انتظار فایده از کنش فساد 302 2 10 7.54 2.285 5.22
ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه) 302 2 10 5.25 2.238 5.008
ميزان آمادگی برای کنش فساد 302 4 15 10.85 2.759 7.611
تجربه فساد 302 0 2 1.63 0.706 0.499
رفتار فسادآمیز 302 0 2 1.19 0.936 0.876
واکنش به فساد 302 4 20 9.84 4.894 23.948

جدول 6: مقایسه میانگین نمره ادراک  فساد بین کارکنان زن و مرد

ادراک فساد جنسیت فراوانی میانگین ارزش T سطح معناداری تفاوت میانگین (sig)
ادراک عمومی فساد زن 157 38.55 0.273- 0.785
مرد 145 38.76
ميزان تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی زن 157 11.80 1.907 0.057
مرد 145 11.33
ميزان آلوده شدن سازمان‌ها و نهادها و بخش‌ها و … زن 157 49.46 1.468 0.143
مرد 145 48.23

جدول7: نتیجه آزمون تی مستقل در مورد فرضیات مربوط به ادراک

فرضیات نتیجه آزمون
H0: بین جنسیت و ادراک عمومی فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ادراک عمومی فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین ادراک عمومی مردان بالاتر از زنان است، اما این تفاوت معنادار نمی باشد. بنابراین فرض H1 رد و H0  تائید می شود.
H0: بین جنسیت و ادارک میزان تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ادراک میزان تاثیر فساد در عرصه‌های مختلف زندگی رابطه‌ی معنادار و جود دارد.

میانگین ادراک میزان تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی زنان بالاتر ازمردان است، اما این تفاوت معنادار نمی باشد. بنابراین فرض H1 رد و H0  تائید می شود.
H0: بین جنسیت و ادراک میزان آلوده شدن نهادها و سازمان‌ها و… رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ادراک میزان آلوده شدن نهادها و سازمان‌ها و… رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین ادراک میزان آلوده شدن نهادها زنان بالاتر ازمردان است، اما این تفاوت معنادار نمی باشد. بنابراین فرض H1 رد و H0  تائید می‌شود.
H0: بین جنسیت و ادراک فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و اداراک فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

با توجه به اینکه سه فرضیه فرعی بالا تائید نشده، می‌توان نتیجه گرفت عامل جنسیت در ادراک فساد موثر نیست، بنابراین فرض H1  رد و H0 تائید می شود.

جدول8: ضرایب همبستگی تفکیکی جهت آزمون اثر متغیرهای فردی

بر رابطهی جنسیت و ادراک فساد

رابطهی جنسیت و ادراک فساد جنسیت بدون کنترل با کنترل تاهل با کنترل تحصیلات با کنترل سن
R sig R sig r Sig r Sig
ادراک عمومی فساد .004 .946 .002 .974 .008 .895 -.023 .691
ميزان تاثیر فساد در عرصه‌های زندگی -.095 .101 -.101 .080 -.093 .106 -.152 .008
میزان آلوده شدن سازمان‌ها و نهادها -.077 .185 -.087 .132 -.074 .201 -.109 .059

جدول9: نتایج آزمون همبستگی تفکیکی مربوط به متغیر ادراک

رابطهی جنسیت و ادراک فساد نتیجه
ادراک عمومی فساد همبسته نیستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.
ميزان تاثیر فساد در عرصه‏های زندگی همبسته نیستند، و  به غیر از متغیر سن که با کاهش سن ادراک زنان بیشتر از مردان بوده، متغیرهای کنترل دیگر تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.
میزان آلوده شدن سازمان‌ها و نهادها همبسته نیستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیری در این وضعیت ندارند.

جدول10: مقایسه میانگین نمره نگرش به فساد بین کارکنان زن و مرد

نگرش به فساد جنسیت فراونی میانگین ارزش T سطح معناداری تفاوت میانگین

(sig)

ميزان آگاهی و شناخت از پدیده فساد زن 157 1.95 1.637 0.103
مرد 145 1.74
ميزان انتظار فایده از کنش فساد زن 157 7.13 3.307- 0.001
مرد 145 7.98
ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه) زن 157 5.67 3.379 0.001
مرد 145 4.81
ميزان آمادگی برای کنش فساد زن 157 10.21 4.313- 0.000
مرد 145 11.54

جدول 11: نتیجه آزمون تی مستقل درمورد فرضیات تحقیق مربوط به نگرش

فرضیات نتیجه آزمون
:H0 بین جنسیت و میزان آگاهی و شناخت فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و میزان آگاهی و شناخت فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین میزان آگاهی و شناخت فساد زنان بالاتر از مردان است، اما این تفاوت معنادار نمی باشد. بنابراین فرض  H0تائید و H1 رد می شود.
:H0 بین جنسیت و ميزان انتظار فایده از کنش فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

:H1 بین جنسیت و ميزان انتظار فایده از کنش فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین میزان انتظار فایده مردان از کنش فساد بیشتر از زنان است و این تفاوت معنادار می باشد، بنابراین فرض H1 تائید و H0  رد می‌شود.
H0: بین جنسیت و ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه)رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه)رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین میزان ارزیابی پیامد فساد زنان از کنش فساد بیشتر از مردان است و این تفاوت معنادار می باشد، بنابراین فرض H1 تائید و H0  رد می‌شود.
:H0 بین جنسیت و ميزان آمادگی برای کنش فساد رابطه‌ی معناداری وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ميزان آمادگی برای کنش فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

میانگین میزان آمادگی برای کنش فساد مردان بیشتر از زنان است و این تفاوت معنادار می باشد، بنابراین فرض H1 تائید و H0 رد می‌شود.
:H0بین جنسیت و نگرش به فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و نگرش به فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

در مجموع می‏توان گفت در اکثر ابعاد نگرش به فساد نمره مردان بیشتر از زنان است(مردان نگرش مثبت‏تر و پذیراتری به فساد دارند) و این تفاوت‌ها در اغلب موارد معنادار بوده است. بنابراین فرض H0  رد و H1 تائید می شود.

جدول12 : ضرایب همبستگی تفکیکی جهت آزمون اثر متغیرهای فردی

بر رابطهی جنسیت و نگرش فساد

رابطهی جنسیت و ابعاد نگرش به فساد جنسیت بدون کنترل با کنترل تاهل با کنترل تحصیلات با کنترل  سن
r sig r sig r sig R sig
ميزان آگاهی و شناخت از پدیده فساد  -.074 .201 -.073 .207 -.071 .219 -.105 .068
ميزان انتظار فایده از کنش فساد .182 .001 .177 .002 .184 .001 .154 .007
ارزیابی از پیامدهای فساد     (ارزیابی هزینه) -.193 .001 -.185 .001 -.196 .001 -.178 .002
ميزان آمادگی برای کنش فساد .232 .000 .227 .000 .240 .000 .198 .001

جدول 13: نتایج آزمون همبستگی تفکیکی مربوط به متغیر نگرش

رابطهی جنسیت و ابعاد نگرش به فساد نتیجه
ميزان آگاهی و شناخت از پدیده فساد همبسته نیستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیری در این وضعیت ندارند.
ميزان انتظار فایده از کنش فساد همبسته هستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.
ارزیابی از پیامدهای فساد(ارزیابی هزینه) همبسته هستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.
ميزان آمادگی برای کنش فساد همبسته هستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.

جدول 14: مقایسه میانگین نمره واکنش کارکنان زن و مرد

واکنش به فساد جنسیت فراوانی میانگین ارزش T سطح معناداری تفاوت میانگین

(sig)

واکنش افراد نسبت به فساد زن 157 1107 4.831 0.000
مرد 145 8.45

جدول 15: نتیجه آزمون تی مستقل در مورد فرضیه مربوط به واکنش

فرضیه نتیجه آزمون
H0: بین جنسیت و ميزان حساسیت و واکنش به فساد رابطه‌ی معناداری وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ميزان حساسیت و واکنش به فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد.

میانگین نمره واکنش زنان به فساد بیشتر از مردان است و این تفاوت معنادار می باشد. بنابراین فرض H0  رد و  H1 تائید می شود.

جدول 16: ضرایب همبستگی تفکیکی جهت آزمون اثر متغیرهای فردی

بر رابطهی جنسیت و واکنش فساد

رابطهی جنسیت و واکنش فساد جنسیت بدون کنترل با کنترل تاهل با کنترل تحصیلات با کنترل سن
r sig R sig r Sig R sig
واکنش فساد -.233 .000 -.244 .000 -.242 .000 -.205 .000

جدول 17: نتیجه آزمون همبستگی تفکیکی مربوط به متغیر واکنش

رابطهی جنسیت و واکنش فساد نتیجه
واکنش فساد همبسته هستند، و متغیرهای کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند.

جدول18: مقایسه میانگین نمره تجربه فساد کارکنان زن و مرد

تجربه فساد جنسیت فراوانی میانگین ارزش T سطح معناداری تفاوت میانگین

(sig)

تجربه فساد زن 157 1.57 1.584- 0.114
مرد 145 1.70
رفتار فساد آمیز زن 157 0.81 8.008- 0.000
مرد 145 1.59

جدول19: نتیجه آزمون تی مستقل در مورد فرضیه مربوط به تجربه فساد

فرضیات نتیجه آزمون
H0: بین جنسیت و ميزان تجربه فساد(در معرض فساد قرار گرفتن) رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و ميزان تجربه فساد(در معرض فساد قرار گرفتن) رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین تجربه فساد مردان بیشتر از زنان است، اما این تفاوت معنادار نمی باشد، بنابراین H1 رد و H0 تائید می شود.
H0: بین جنسیت و رفتار فساد آمیز رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و رفتار فساد آمیز رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

میانگین رفتار فساد آمیز زنان بیشتر از مردان است و این تفاوت معنادار می باشد، بنابراین فرض H0  رد و H1  تائید می شود.
H0: بین جنسیت و تجربه فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد.

H1: بین جنسیت و تجربه فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد.

در مجموع می توان نتیجه گرفت، عامل جنسیت با تجربه فساد و رفتار فسادآمیز رابطه دارد. بنابراین فرض H0  رد و H1  تائید می شود.

جدول20: ضرایب همبستگی تفکیکی جهت آزمون اثر متغیرهای فردی

بر رابطهی جنسیت و تجربه فساد

رابطهی جنسیت و تجربه فساد جنسیت بدون کنترل با کنترل تاهل با کنترل تحصیلات با کنترل سن
r sig r sig r sig R Sig
تجربه فساد .073 .208 .062 .284 .078 .177 .029 .616
رفتار فسادآمیز .415 .000 .411 .000 .427 .000 .375 .000

جدول21: نتیجه آزمون همبستگی تفکیکی مربوط به متغیر تجربه

رابطهی جنسیت و تجربه فساد نتیجه
تجربه فساد همبسته نیستند، و متغیر های کنترل هم تاثیری در این وضعیت ندارند
رفتار فسادآمیز همبسته هستند، و متغیر های کنترل هم تاثیر چندانی در این وضعیت ندارند

نتيجه گيري فرضيات

در ادامه به مقایسه یافته‌های این پژوهش با پژوهش‌هایی که تاکنون در این زمینه انجام شده و تحلیل و پیشنهادها می پردازیم:

  • فرضیه اول، تفاوت ادراک کارکنان زن و مرد نسبت به فساد
    • فرضیه تحقیق:

همان‌طور که در فصل چهار ملاحظه شد، یافته‏های این تحقیق فرضیه‏ مطرح شده در زمینه تفاوت ادراک زنان و مردان در زمینه فساد را مورد تایید قرار نمی‏دهد. یعنی ادراک کارکنان زن از فساد، تفاوتی با ادراک کارکنان مرد نمی کند.

    • بین جنسیت و ادراک عمومی فساد رابطه‌ی معناداری وجود ندارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیرهای فردی، متغیر جنسیت با ادراک عمومی فساد رابطه نداشته است.
    • بین جنسیت و ادراک تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی رابطه‌ی معناداری وجود ندارد. با کنترل متغیر سن این رابطه تغییر کرده و به نفع زنان بوده، یعنی با کاهش سن، زنان تاثیر فساد بر عرصه‌های مختلف زندگی را بیشتر از مردان می دانند، با کنترل متغیرهای فردی تاهل و تحصیل، همچنان بین جنسیت و فساد رابطه ای وجود ندارد.
    • بین جنسیت و ادراک میزان آلوده شدن نهادها و سازمانها و … رابطه‌ی معناداری وجود ندارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیرهای فردی، متغیر جنسیت با ادراک میزان آلوده شدن نهادها و سازمان‌ها از  فساد رابطه نداشته است.
    • یافته تحقیق پیشین: 

در حالی که براساس یافته‌های عابدی جعفری(1391) ادراک کارکنان زن به فساد بیشتر از ادراک کارکنان مرد بوده  است.

    • مقایسه با تحقیق پیشین: 

همان‌طور که ملاحظه شد، یافته‌های این تحقیق مغایر با یافته‌های عابدی جعفری(1391) می‌باشد. در واقع در آن پژوهش ادراک کارکنان زن به فساد بیشتر از ادراک کارکنان مرد بوده است.

    • تحلیل یافته‌ها: 

تفاوت یافته‌های این تحقیق با یافته‌های عابدی جعفری (1391) را احتمالا بتوان در تمایز جامعه آماری این دو جستجو کرد.

    • جامعه آماری تحقیق عابدی جعفری (1391) را، 17 دستگاه خدمات دهنده عمومی تشکیل می‌داد.
    •   اما جامعه آماری این تحقیق تنها محدود به یک سازمان خصوصی بوده است.
    • پیشنهادها: 

پیشنهاد می‌شود از دو دسته سازمان خصوصی و عمومی به تعداد کثیر به عنوان جامعه آماری استفاده شود که تائید فرضیه ادراک نشان می‌دهد خصوصی و عمومی بودن سازمان بر رابطه بین جنسیت و ادراک فساد تاثیر می‌گذارد و عدم تائید فرضیه ادراک نشان می‌دهد که نوع سازمان بر این رابطه بی‌تاثیر است.

  • فرضیه دوم،  تفاوت نگرش کارکنان زن و مرد نسبت به فساد:
  • فرضیه تحقیق: 

همان‌طور که در فصل چهارم ملاحظه شد، در مورد نگرش به فساد فرضیه مطرح شده مورد تایید قرار گرفت.

    • بین جنسیت و میزان آگاهی و شناخت فساد رابطه‌ی معنادار وجود ندارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیر جنسیت با آگاهی و شناخت فساد رابطه نداشته است. بر اساس یافته‌های این پژوهش همان‌طور که کارکنان زن و مرد ادارک یکسانی از فساد دارند، آگاهی وشناخت‌شان از فساد نیز به یک اندازه می‌باشد.
    • بین جنسیت و ميزان انتظار فایده از کنش فساد رابطه‌ی معنادار وجود دارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیر جنسیت با آگاهی و شناخت فساد رابطه داشته است.
    • بین جنسیت و ارزیابی از پیامدهای فساد (ارزیابی هزینه) رابطه‌ی معنادار وجود دارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیر جنسیت با آگاهی و شناخت فساد رابطه داشته است. 
    • بین جنسیت و ميزان آمادگی برای کنش فساد رابطه‌ی معناداری وجود دارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیر جنسیت با آگاهی و شناخت فساد رابطه‌ی داشته است.
  • یافتهتحقیق‌هایپیشین:
  • فرضیه‌های مربوط به نگرش در یافتههای سوامی (2000)، بانک جهانی(2001) و تارگلر(2006) هم، تائید شده  ولی یافته های عابدی جعفری(1391) فرضیه مطرح شده در زمینه نگرش را مورد تائید قرار نداد.
  • مقایسه با تحقیق‌های پیشین: 

یافته‌های این پژوهش هماهنگ با یافته‌های محققان خارجی مانند، سوامی(2000)، بانک جهانی(2001) و تارگلر(2006)  است، و با یافته‌های عابدی جعفری(1391) مغایرت دارد.

  • تحلیلیافتهها: 

مغایرت با یافته‌های داخلی می تواند به دلیل تفاوت جامعه آماری باشد. 

5-1 جامعه آماری تحقیق عابدی جعفری (1391)را، 17 دستگاه خدمات دهنده عمومی تشکیل می‌داد.

    • اما جامعه آماری این تحقیق تنها محدود به یک سازمان خصوصی بوده است.
  • پیشنهادها: 

پیشنهاد می‌شود از دو دسته سازمان خصوصی و عمومی به تعداد کثیر به عنوان جامعه آماری استفاده شود که تائید فرضیه نگرش نشان می‌دهد خصوصی و عمومی بودن سازمان بر رابطه‌ی بین جنسیت و نگرش فساد تاثیر می‌گذارد و عدم تائید فرضیه نگرش نشان می‌دهد که نوع سازمان بر این رابطه بی تاثیر است.

  • فرضیه سوم تفاوت میزان واکنش کارکنان زن و مرد نسبت به فساد:
  • فرضیه تحقیق: 

همان‌طور که در فصل چهار ملاحظه شد، فرضیه مطرح شده در زمینه تفاوت ميزان حساسیت و واکنش به فساد نزد کارکنان زن و مرد، در این تحقیق، مورد تایید قرار گرفت. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیرهای فردی بین جنسیت و فساد رابطه‌ای معنادار وجود دارد.

  • یافته تحقیق‌های پیشین: 

یافته تحقیق‌های خارجی مانند، سوامی(2000) و بانک جهانی(2001) هم نشان می‌دهد که مردان مدارای بیشتری نسبت به فساد همکارانشان دارند؛ یافته های تحقیق آلاتاس(2008) نشان می‌دهد تفاوت‌های جنسیتی گزارش شده در مطالعات قبلی ممکن نیست مربوط به کل دنیا باشد، بلکه مربوط به فرهنگ خاصیست، و یافته‌های محققان داخلی، عابدی جعفری(1391) بیانگر این است که زنان مدارای بیشتری نسبت به فساد همکاران‌شان دارند.

  • مقایسه با تحقیق‌های پیشین: 

یافته‌های این تحقیق هماهنگ با یافته‌های سوامی(2000) و بانک جهانی(2001) و مغایر با یافته‌های آلاتاس(2008) و عابدی جعفری(1391) می‌باشد.

در ارتباط با رابطه بین جنسیت و واکنش نسبت به فساد، نتایج جالب دیگری هم به دست آمد که برای نخستین بار به آن پرداخته می شود. اگر واکنش نسبت به فساد به واکنش فرد در مقابل فساد دیگران و واکنش فرد در مواجه شدن خودش با فساد قسمت شود، بر اساس جدول 5-5 شدت واکنش زنان نسبت به فساد بیشتر از مردان است و میزان آن از واکنش فرد در مقابل فساد دیگران تا واکنش در مواجه شدن خودش با فساد سیر صعودی دارد، 10% زنان نسبت به شنیدن فساد، 31% نسبت به دیدن فساد، 33% نسبت به فساد همکارانشان و 37% نسبت به مواجه شدن خودشان با فساد واکنش نشان می‌دهند.

جدول22: فراوانی واکنش کارکنان نسبت به فساد

 واکنش جنسیت از کنار آن میگذرم حوصله دردسر ندارم فقط به دادن تذکر اکتفا میکنم فرد گوینده را به دادن گزارش تشویق میکنم شخصا آن را به مقامات گزارش میکنم علاوه بر گزارش موضوع را پیگیری میکنم
فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فروانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی
اگر موردی از فساد را بشنوید چیکار می‌کنید؟ زن 29 19% 49 31% 31 20% 32 20% 12 8% 4 2%
مرد 56 39% 39 27% 21 14% 21 14% 5 4% 3 2%
واکنش جنسیت از کنار آن می گذرم حوصله دردسر ندارم فقط به دادن تذکر اکتفا میکنم آن را به مقامات گزارش میکنم علاوه بر گزارش موضوع را پیگیری میکنم
فروانی درصد فراوانی فراوانی درصد فروانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی
اگر موردی از فساد را ببینید چیکار می‌کنید؟ زن 24 16% 46 29% 35 22% 43 27% 9 6%
مرد 50 35% 47 32% 26 18% 17 12% 5 3%
واکنش جنسیت از کنار آن میگذرم گزارش نمیکنم احتمالا گزارش میکنم حتما گزارش میکنم
فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی
اگر متوجه شوید یکی از همکاران شما فساد مالی دارد، رشوه می گیرد، پارتی بازی می‌کند،کدام گزینه را انتخاب می‌کنید؟ زن 36 23% 41 26% 28 18% 52 33%
مرد 60 42% 44 30% 16 11% 24 17%
واکنش جنسیت اگر مطمئن باشم مشکلی پیش نمیاد می‌‌پذیرم از کنار آن میگذرم فقط به دادن تذکر اکتفا میکنم آن را نمی پذیرم و به مقامات گزارش میکنم علاوه بر گزارش موضوع را پیگیری میکنم
فراوانی درصد فراوانی فراونی درصد فراوانی فراوانی درصد فراوانی فراوانی  درصد فراوانی فروانی درصد فراوانی
اگر با موردی از فساد مواجه شوید چه کار می‌کنید؟ زن 22 14% 33 21% 43 28% 49 31% 10 6%
مرد 44 31% 51 35% 26 18% 19 13% 5 3%
  • تحلیلیافته‌ها: 

در مقاله عابدی جعفری(1391) واکنش نسبت به فساد تنها با یک سوال سنجیده شده بود، اگر متوجه شوید یکی از همکاران شما فساد مالی دارد، رشوه می‌گیرد، پارتی بازی می‌کند،کدام گزینه را انتخاب می‌کنید؟ و بر اساس یافته‌های عابدی جعفری(1391) مدارای زنان نسبت به فساد همکارانشان بیشتر از مردان بوده است. اما در این تحقیق سنجش میزان واکنش کارکنان با چهار سوال بود، واحتمالا این تمایز باعث تفاوت یافته‌های این دو تحقیق شده است. همچنین یافته‌های این تحقیق با تحقیق آلاتاس(2008) نیز مغایرت دارد، به این علت که جامعه آماری هر دو تحقیق، عابدی جعفری(1391) و این تحقیق مربوط به فرهنگ واحدی می‌باشد، اما یافته‌های آن‌ها متفاوت است.

  • پیشنهاد: 
    • محققان می توانند با هر دو گروه از سوالات واکنش فرد نسبت به فساد دیگران و واکنش فرد نسبت به مواجه شدن خودش با فساد، رابطه بین جنسیت و فساد را در سازمان عمومی مورد سنجش قرار دهند، اگر وجود این رابطه تائید شد نشان دهنده تاثیر جنسیت بر فساد در هر دو سازمان خصوصی و عمومی می‌باشد و اگر وجود این رابطه تائید نشد نشان دهنده تاثیر نوع سازمان بر رابطه بین جنسیت و واکنش نسبت به فساد می باشد. 
    • بر اساس یافته‌های این تحقیق مجریان می‌توانند با افزایش مشارکت زنان به عنوان نیروی کار به افزایش واکنش در مقابل فساد و به دنبال آن به کاهش فساد کمک کنند.
  • فرضیه چهارم در مورد تفاوت تجربه فساد کارکنان زن و مرد:
  • فرضیه تحقیق: 

همان‌طور که در فصل چهار ملاحظه شد، فرضیه مطرح شده در زمینه تفاوت تجربه کارکنان زن و مرد مورد تائید قرار گرفت.

    • بین جنسیت و ميزان تجربه فساد(در معرض فساد قرار گرفتن) رابطه‌ی معنادار وجود دارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیرهای فردی بین جنسیت و میزان تجربه فساد( در معرض قرار گرفتن) رابطه‌ی معنادار وجود ندارد. یعنی زنان و مردان به یک میزان در معرض فساد قرار می‌گیرند.
    • بین جنسیت و ميزان رفتار فسادآمیز رابطه‌ی معنادار وجود دارد. حتی با کنترل و بدون کنترل متغیرهای فردی بین جنسیت و میزان رفتار فساد آمیز رابطه‌ی معنادار وجود دارد.
  • یافته تحقیق‌های پیشین: 

یافته‏های تحقیق دولار(1999)، سوامی(2000)، بانک جهانی(2001)، وانگرود(2010) و عابدی جعفری(1391)  هم تجربه فساد مردان را بیشتر از زنان می‌دانند، و یافته‌های آلاتاس(2008) بیان می‌کند که این تفاوت به جنسیت نیست بلکه به علت فرهنگ خاص هر کشور است.

  • مقایسه با تحقیق‌های پیشین: 

یافته‌های این پژوهش با یافته‌های سوامی(2000)، بانک جهانی(2001)، وانگرود(2010) و عابدی جعفری(1391) مطابقت دارد و با یافته های آلاتاس(2008) مغایرت دارد. 

  • تحلیل یافته‌ها: 

گوئتز(2004) معتقد است تفاوت تجربه فساد زن و مرد ممکن است به خاطر فرهنگ مرد سالارانه و حضور کمتر زنان در عرصه اشتغال و مردانه بودن شبکه‏های فساد باشد( گوئتز، 9:2004). براساس یافته‌های این تحقیق بر خلاف نظر خانم گوئتز حضور کمتر زنان در عرصه اشتغال علت تفاوت تجربه فساد زنان و مردان نبوده زیرا 52% جامعه آماری شامل زنان و 48%  شامل مردان بوده است.

  • پیشنهادها: 
    •   به محققان پیشنهاد می‌شود که در زمینه تاثیر فرهنگ مرد سالارانه و مردانه بودن شبکه‌های فساد بر رابطه بین جنسیت و تجربه فساد، تحقیق کنند. اگر فرهنگ مرد سالارانه و مردانه بودن شبکه‌های فساد بر رابطه بین جنسیت و تجربه فساد تاثیر بگذارد، می‌توان پیش بینی کرد که با تغییر فرهنگ مرد سالارانه و تغییر مردانه بودن شبکه‌های فساد، رابطه بین جنسیت و تجربه فساد نیز تغییر  کند. و اگر فرهنگ مرد سالارانه و مردانه بودن شبکه‌های فساد بر رابطه بین جنسیت و تجربه فساد تاثیری نگذارد می‌توان به این نتیجه رسید که بین جنسیت و تجربه فساد رابطه وجود دارد.
    • بر اساس یافته‌های این تحقیق با اینکه زنان به اندازه مردان در معرض فساد قرار می‌گیرند کمتر مرتکب فساد می‌شوند، پس مجریان می‌توانند با افزایش مشارکت زنان به کاهش رفتار فساد آمیز کمک کنند.

____________

پاورقی
____________

١. در تمام این مقاله برای پرهیز از تطویل به جای ” فساد اداری” از مفهوم ” فساد ” استفاده شده است.

٢. Transparency International 

٣. World Bank 

٤. Corruption perception Index  

٥. Dollar

٦. Swamy 

٧. Anne Marie Goetz 

٨. Cheyung 

٩. Torgler 

١٠. Alatas 

١١.Wangnerud 

١٢. Kiwi & Kampnhvd 

١٣. Gidenz 

١٤. Kaufmann et al 

١٥. Allport 

١٦. Cognitive Element 

١٧. Affective Element 

١٨. Behavioral Element 

١٩. Vander 

٢٠. Uma Sekaran 

_____________

منابع:

  • آلپورت،گ.د.و جونز،ا.اي. (1371)، روان شناسي اجتماعي از آغاز تا كنون، ترجمه محمد منشي طوسي، مشهد، انتشارات آستان قدس رضوي، ص 137.
  • بهروان، مجید (1389)، واکنش سنجی، مجله پرورش نیروی انسانی، ص 2.
  • رفیع پور، فرامرز (1386)، سرطان اجتماعی فساد، تهران: شرکت سهامی انتشار، ص 92.
  • سکاران، اوما؛ ترجمه: صائبی، محمد؛ شیراری، محمود(1391)، روش های تحقیق در مدیریت، مرکز آموزش عالی مدیریت دولتی، ص 223، 296، 304.
  • حافظ نیا، محمدرضا (1380)، م‍ق‍دم‍ه‌اي‌ ب‍ر روش‌ ت‍ح‍ق‍ي‍ق‌ در ع‍ل‍وم‌ ان‍س‍ان‍ي، س‍ازم‍ان‌ م‍طال‍ع‍ه‌ و ت‍دوي‍ن‌ ك‍ت‍ب‌ ع‍ل‍وم‌ ان‍س‍ان‍ي‌ دان‍ش‍گ‍اه‍ه‍ا (س‍م‍ت‌)، ص 132.
  • عابدیجعفری،حسن؛حسینیهاشمزاده،داوود؛حبیبی،لیلی (1390)،مقایسهادراکات،تجربیات،نگرشهایکارکنانزنومردنسبتبهفساداداری،فصلنامهرفتارسازمانی.
  • عابدی جعفری، حسن؛ فاضلی، محمد؛ محدثی، حسن؛ حسینی، داوود؛ حبیبی، لیلی (1390)، پروژه آزمون و اعتبار سنجی مدل سلامت و فساد شهرداری، شهرداری تهران، ص697.
  • فاضلی، محمد (1388)، مقدمه ای بر سنجش فساد، مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی، ص 48.
  • کیوی، ریمون و کامپنهود؛ لوکوان (1375)، روش های تحقیق در علوم اجتماعی نظری و عملی، ترجمه عبدالحسین نیک گهر، تهران: انتشارات توتیا، ص 88..
  • گیدنز، آنتونی (1989)، جامعه شناسی، ترجمه منوچهر صبوری، ص 175.
  • مومنی، منصور؛ فعال قیومی، علی (1387)، تحلیل های آماری با استفاده از SPSS، ناشر: مولف، ص 205، 212.
  • Alatas, Vivi et al, February (2008), “Gender, culture, and corruption: insights from an experimental analysis”, Southern Economic Journal.
  • Cheryl W Gray, Daniel Kaufmann.(1998) Corruption and development. Finance & Development, Vol. 35, Iss. 18. pg.
  • Cheung, Adora; Hernandez_Julian, Rey (2006). GENDER AND CORRUPTION: A PANEL DATA ANALYSIS, Department of Economic Behaviour & Organization.
  • Dollar, David et al, 1999, “Are Women Really the Fairer Sex? Corruption and Women in Government”, World Bank Working Paper Series No.4.
  • Goetz,Anne-Marie (2004), “Political Cleaners: How Women are the New Anti-Corruption Force. Does the Evidence Wash?”,Falmer, Brighton,BN1 9RE.
  • Swamy et al, (2001), “Gender and Corruption”, Journal of Development Economics,Vol. 64_2001.25–55.
  • Torgler, Benno; T.Valev,Neven (2006). WOMEN AND ILLEGAL ACTIVITIES: GENDER DIFFERENCES AND WOMEN’S WILLINGNESS TO COMPLY OVER TIME, Andrew Young School of Policy Studies, Working Paper 06-56.
  • Transparency International (2012), Corruption Perceotion Index 2012.
  • Wim J. Linden, Cees A.W. Glas (2010), Elements of Adaptive Testing (Statistics for Social and Behavioral Sciences), Springer. 98. pg.
  • Wangnerud, Lena (2010). VARIATION IN CORRUPTION BETWEEN MEXICAN STATES, Elaborating the Gender Perspective, QoG WORKING PAPER SERIES:18.

 

    

به دوستان خود بگویید!
Share

نظر شما

لطفا نظر خود را وارد کنید
لطفا نام خود را اینجا وارد کنید